ك ت ب (k-t-b): Kur'an'da Bu Kökten Gelen Bütün Kelimeler

Güncelleme: Ekim 2026

Kur'an Kelime Kökleri > k-t-b kökü

Arapça ك ت ب (k-t-b) kökü Kur'an'da 319 kez, 7 farklı kelimede geçer ve Kur'an'ın 1.642 kökü arasında sıklık bakımından 23. sıradadır. En sık geçen kelime كِتَٰب (kitāb), 260 kez; onu كَتَبَ (kataba), 49 kez izler.

Arapça k-t-b kökünün anlamı

Quranic Arabic Corpus, kökün I. bab fiili كَتَبَ (kataba) için İngilizce "to write, to prescribe, to ordain" karşılığını verir. Kökün diğer fiillerine orada verilen karşılıklar şunlardır: كَاتِبُ (kātibu), III. bab, "to give writing" ve ٱكْتَتَبَ (iktataba), VIII. bab, "to write". MASAQ'ın kelime kelime karşılıklarında كِتَٰب (kitāb) kelimesi en sık İngilizce "a book" diye geçer.

Bu kökün (k-t-b) üç harfi olan ك ت ب, aralarında illet harfi (zayıf harf) bulunmayan ünsüzlerdir ve Kur'an'ın bu kökten türettiği her kelime üç harfi de aynı sırayla korur. كِتَٰب (kitāb) ile كَتَبَ (kataba) arasında yalnızca harekeler ve eklenen harfler farklıdır.

Kur'an'da k-t-b kökünden gelen bütün kelimeler

Kur'an, k-t-b kökü üzerine 7 farklı kelime kurar. Tablo bunları en sık geçenden en az geçene doğru sıralar ve her birinin corpus'taki yazılışını, kelime türünü, anlamını ve geçiş sayısını verir. 319 geçişin 51 tanesi fiildir (I, III ve VIII. bablar); geri kalanı isim, sıfat, ism-i fail ve ism-i meful biçimleridir.

Kur'an'da ك ت ب (k-t-b) kökünden gelen bütün kelimeler ve Quranic Arabic Corpus 0.4'teki geçiş sayıları
ArapçaTransliterasyonKelime türüİngilizce karşılıkGeçiş sayısı
كِتَٰبkitābİsim"a book"260
كَتَبَkatabaFiil (I. bab)to write, to prescribe, to ordain49
كَاتِبkātibİsm-i fail"a scribe"6
كَاتِبُkātibuFiil (III. bab)to give writing1
كِتَٰبِىkitābīİsim"with my letter"1
مَكْتُوبmaktūbİsm-i meful"written"1
ٱكْتَتَبَiktatabaFiil (VIII. bab)to write1
ك ت بk-t-bk-t-b kökünden gelen bütün kelimeler319

Tırnak içindeki anlamlar MASAQ'ın İngilizce kelime kelime karşılıkları, diğerleri corpus sözlüğünün karşılıklarıdır; kelime türleri de sözlüğe göredir. Arapça yazım corpus'unkidir, yani Kur'an'ın kendi imlasıdır; bu yüzden كِتَٰب (kitāb) küçük dik üstünü (hançer elif) korur. Bu sayfadaki her sayı, Quranic Arabic Corpus sürüm 0.4'ün lemma sayısıdır. Bu 7 sayının her birini ve 319 olan kök toplamını corpus'un kendi k-t-b sözlük maddesiyle karşılaştırdık; hepsi tutuyor.

Kur'an ayetlerinde k-t-b kökü

Kur'an'da k-t-b kökünden gelen kelimeler, 114 surenin 61 tanesine yayılan 279 ayette geçer. Bu ayetlerin en çoğu, 34 ayetle 2. surededir. Aşağıda, kökün en sık geçen kelimelerinin yer aldığı en kısa ayetler, kelime işaretlenmiş olarak verilmiştir. Metin, Tanzil'in Osmanî (Uthmani) metnidir; her ayet numarası, ayeti mealleriyle birlikte quran.com'da açar.

كِتَٰب (kitāb), 260 kez

كِتَٰبٌ مَّرْقُومٌ
Kur'an 83:9; işaretli kelimenin İngilizce kelime kelime karşılığı: "a book"

وَكِتَٰبٍ مَّسْطُورٍ
Kur'an 52:2; işaretli kelimenin İngilizce kelime kelime karşılığı: "and by (the) book"

وَٱلْكِتَٰبِ ٱلْمُبِينِ
Kur'an 43:2; işaretli kelimenin İngilizce kelime kelime karşılığı: "by the book"

كَتَبَ (kataba), 49 kez

أَمْ عِندَهُمُ ٱلْغَيْبُ فَهُمْ يَكْتُبُونَ
Kur'an 52:41; işaretli kelimenin İngilizce kelime kelime karşılığı: "write (it) down"

كَلَّا ۚ سَنَكْتُبُ مَا يَقُولُ وَنَمُدُّ لَهُۥ مِنَ ٱلْعَذَابِ مَدًّا
Kur'an 19:79; işaretli kelimenin İngilizce kelime kelime karşılığı: "we will record"

كَاتِب (kātib), 6 kez

كِرَامًا كَٰتِبِينَ
Kur'an 82:11; işaretli kelimenin İngilizce kelime kelime karşılığı: "recording"

فَمَن يَعْمَلْ مِنَ ٱلصَّٰلِحَٰتِ وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَلَا كُفْرَانَ لِسَعْيِهِۦ وَإِنَّا لَهُۥ كَٰتِبُونَ
Kur'an 21:94; işaretli kelimenin İngilizce kelime kelime karşılığı: "(are) recorders"

Kur'an'daki k-t-b kelimelerini öğrenmek

كِتَٰب (kitāb), 46. sırada 260 kez, Kur'an'da en sık geçen 100 kelime listemizde yer alır; o liste de bu kelimeyi aynı yöntemle sayar. Kökün fiilleri Arapça fiil babı kalıplarını izler (I, III ve VIII. bablar); Arapça fiil çekimi aracımız herhangi bir kökü herhangi bir babda çeker, böylece كَتَبَ fiilinin şahıs ve zamana göre nasıl değiştiğini görebilirsiniz. كَتَبَ fiilinin bütün şahıs ve zamanlardaki çekimi, kataba fiilinin tam çekim tablomuzda yer alır. Bu kök (k-t-b), Kur'an kök arama aracımızda arayabileceğiniz 1.642 kökten biridir; Arapçanın geri kalanı için seviyeye göre Arapça öğrenme kaynaklarımıza göz atın.

Sıkça sorulan sorular

Kur'an'da k-t-b kökü kaç kez geçer?

Quranic Arabic Corpus'a göre 319 kez, 7 farklı kelimede. En sık geçeni كِتَٰب (kitāb); 260 kez geçer.

Arapça ك ت ب (k-t-b) kökü ne anlama gelir?

Quranic Arabic Corpus, kökün I. bab fiili كَتَبَ (kataba) için İngilizce "to write, to prescribe, to ordain" karşılığını verir. Kur'an'da bu kökten toplam 7 kelime geçer.

Kur'an'da k-t-b kökünün hangi fiil babları kullanılır?

I. bab, كَتَبَ (kataba), 49 kez, III. bab, كَاتِبُ (kātibu), bir kez ve VIII. bab, ٱكْتَتَبَ (iktataba), bir kez. Fiiller birlikte kökün 319 geçişinin 51 tanesini oluşturur.