أَكَلَ (akala) fiili "yemek" anlamına gelir. ء ك ل (ʾ-k-l) kökünden mehmuz bir I. bab fiilidir: mazide أَكَلَ (akala), muzaride يَأْكُلُ (yaʾkulu), emirde كُلْ (kul). Aşağıdaki tablolar bu fiilin 13 şahsın tamamında etken ve edilgen (meçhul) çekimini, ism-i fail, ism-i meful ve mastarıyla birlikte harekeli olarak veriyor.
Bu sayfadaki her akala biçimi Arapça fiil çekim aracımızın kullandığı motordan geliyor ve Wiktionary'nin أَكَلَ çekim tablosu ile karşılaştırılarak kontrol edildi; bu tablo, fiilin mastarları için de kaynağımız.
Bir bakışta akala
| Kök | ء ك ل (ʾ-k-l), kelimenin başında alif harfi üzerine yazılan bir hemzeyle başlar |
| Bab | I. bab, kalıbı فَعَلَ (faʿala) |
| Fiil türü | mehmuz |
| Mazi, o (erkek) | أَكَلَ (akala) |
| Muzari, o (erkek) | يَأْكُلُ (yaʾkulu) |
| Emir, sen (erkek) | كُلْ (kul) |
| İsm-i fail | آكِل (ākil) |
| İsm-i meful | مَأْكُول (maʾkūl) |
| Mastar (maṣdar) | أَكْل (akl), مَأْكَل (maʾkal) |
Akala fiilinin mazisi (geçmiş zaman)
Mazide (al-māḍī) akala fiilinin tek bir gövdesi vardır, akal-; şahsı ona eklenen sonek gösterir: ben için أَكَلْتُ (akaltu), o (kadın) için أَكَلَتْ (akalat), onlar için أَكَلُوا (akalū).
| Şahıs | Arapça | Transliterasyon |
|---|---|---|
| ben · أنا anā | أَكَلْتُ | akaltu |
| biz · نحن naḥnu | أَكَلْنَا | akalnā |
| sen (erkek) · أنت anta | أَكَلْتَ | akalta |
| sen (kadın) · أنت anti | أَكَلْتِ | akalti |
| siz ikiniz · أنتما antumā | أَكَلْتُمَا | akaltumā |
| siz (erkek) · أنتم antum | أَكَلْتُمْ | akaltum |
| siz (kadın) · أنتن antunna | أَكَلْتُنَّ | akaltunna |
| o (erkek) · هو huwa | أَكَلَ | akala |
| o (kadın) · هي hiya | أَكَلَتْ | akalat |
| onlar ikisi (erkek) · هما humā | أَكَلَا | akalā |
| onlar ikisi (kadın) · هما humā | أَكَلَتَا | akalatā |
| onlar (erkek) · هم hum | أَكَلُوا | akalū |
| onlar (kadın) · هن hunna | أَكَلْنَ | akalna |
Akala fiilinin muzarisi (şimdiki-geniş zaman)
Muzaride (al-muḍāriʿ) akala fiilinin gövdesinde, hiçbir kuralın önceden söyleyemediği u ünlüsü vardır, -ʾkul-: ben için آكُلُ (ākulu), o (erkek) için يَأْكُلُ (yaʾkulu), onlar için يَأْكُلُونَ (yaʾkulūna).
| Şahıs | Arapça | Transliterasyon |
|---|---|---|
| ben · أنا anā | آكُلُ | ākulu |
| biz · نحن naḥnu | نَأْكُلُ | naʾkulu |
| sen (erkek) · أنت anta | تَأْكُلُ | taʾkulu |
| sen (kadın) · أنت anti | تَأْكُلِينَ | taʾkulīna |
| siz ikiniz · أنتما antumā | تَأْكُلَانِ | taʾkulāni |
| siz (erkek) · أنتم antum | تَأْكُلُونَ | taʾkulūna |
| siz (kadın) · أنتن antunna | تَأْكُلْنَ | taʾkulna |
| o (erkek) · هو huwa | يَأْكُلُ | yaʾkulu |
| o (kadın) · هي hiya | تَأْكُلُ | taʾkulu |
| onlar ikisi (erkek) · هما humā | يَأْكُلَانِ | yaʾkulāni |
| onlar ikisi (kadın) · هما humā | تَأْكُلَانِ | taʾkulāni |
| onlar (erkek) · هم hum | يَأْكُلُونَ | yaʾkulūna |
| onlar (kadın) · هن hunna | يَأْكُلْنَ | yaʾkulna |
Akala fiilinin mansub ve meczum muzarisi
Akala fiilinin mansub ve meczum muzarisi yalnızca muzarinin sonunu değiştirir: يَأْكُلُ (yaʾkulu), لن (lan, -meyecek) edatından sonra يَأْكُلَ (yaʾkula), لم (lam, -medi) edatından sonra يَأْكُلْ (yaʾkul) olur.
| Şahıs | Mansub muzari | Meczum muzari |
|---|---|---|
| ben · أنا anā | آكُلَ (ākula) | آكُلْ (ākul) |
| biz · نحن naḥnu | نَأْكُلَ (naʾkula) | نَأْكُلْ (naʾkul) |
| sen (erkek) · أنت anta | تَأْكُلَ (taʾkula) | تَأْكُلْ (taʾkul) |
| sen (kadın) · أنت anti | تَأْكُلِي (taʾkulī) | تَأْكُلِي (taʾkulī) |
| siz ikiniz · أنتما antumā | تَأْكُلَا (taʾkulā) | تَأْكُلَا (taʾkulā) |
| siz (erkek) · أنتم antum | تَأْكُلُوا (taʾkulū) | تَأْكُلُوا (taʾkulū) |
| siz (kadın) · أنتن antunna | تَأْكُلْنَ (taʾkulna) | تَأْكُلْنَ (taʾkulna) |
| o (erkek) · هو huwa | يَأْكُلَ (yaʾkula) | يَأْكُلْ (yaʾkul) |
| o (kadın) · هي hiya | تَأْكُلَ (taʾkula) | تَأْكُلْ (taʾkul) |
| onlar ikisi (erkek) · هما humā | يَأْكُلَا (yaʾkulā) | يَأْكُلَا (yaʾkulā) |
| onlar ikisi (kadın) · هما humā | تَأْكُلَا (taʾkulā) | تَأْكُلَا (taʾkulā) |
| onlar (erkek) · هم hum | يَأْكُلُوا (yaʾkulū) | يَأْكُلُوا (yaʾkulū) |
| onlar (kadın) · هن hunna | يَأْكُلْنَ (yaʾkulna) | يَأْكُلْنَ (yaʾkulna) |
Akala fiilinin emri
Akala, emrinde kökün hemzesini tamamen düşüren az sayıdaki fiilden biridir: اُؤْكُلْ (uʾkul) değil, كُلْ (kul); bir kadına كُلِي (kulī), bir gruba كُلُوا (kulū).
| Şahıs | Arapça | Transliterasyon |
|---|---|---|
| sen (erkek) · أنت anta | كُلْ | kul |
| sen (kadın) · أنت anti | كُلِي | kulī |
| siz ikiniz · أنتما antumā | كُلَا | kulā |
| siz (erkek) · أنتم antum | كُلُوا | kulū |
| siz (kadın) · أنتن antunna | كُلْنَ | kulna |
Akala fiilinin meçhulü (edilgen)
Akala fiilinin meçhulü ünsüzleri korur, ünlüleri değiştirir: mazide u ve i (أُكِلَ (ukila)), muzaride yu- öneki ve son kök harfinden önce a (يُؤْكَلُ (yuʾkalu)).
| Şahıs | Meçhul mazi | Meçhul muzari |
|---|---|---|
| ben · أنا anā | أُكِلْتُ (ukiltu) | أُوكَلُ (ūkalu) |
| biz · نحن naḥnu | أُكِلْنَا (ukilnā) | نُؤْكَلُ (nuʾkalu) |
| sen (erkek) · أنت anta | أُكِلْتَ (ukilta) | تُؤْكَلُ (tuʾkalu) |
| sen (kadın) · أنت anti | أُكِلْتِ (ukilti) | تُؤْكَلِينَ (tuʾkalīna) |
| siz ikiniz · أنتما antumā | أُكِلْتُمَا (ukiltumā) | تُؤْكَلَانِ (tuʾkalāni) |
| siz (erkek) · أنتم antum | أُكِلْتُمْ (ukiltum) | تُؤْكَلُونَ (tuʾkalūna) |
| siz (kadın) · أنتن antunna | أُكِلْتُنَّ (ukiltunna) | تُؤْكَلْنَ (tuʾkalna) |
| o (erkek) · هو huwa | أُكِلَ (ukila) | يُؤْكَلُ (yuʾkalu) |
| o (kadın) · هي hiya | أُكِلَتْ (ukilat) | تُؤْكَلُ (tuʾkalu) |
| onlar ikisi (erkek) · هما humā | أُكِلَا (ukilā) | يُؤْكَلَانِ (yuʾkalāni) |
| onlar ikisi (kadın) · هما humā | أُكِلَتَا (ukilatā) | تُؤْكَلَانِ (tuʾkalāni) |
| onlar (erkek) · هم hum | أُكِلُوا (ukilū) | يُؤْكَلُونَ (yuʾkalūna) |
| onlar (kadın) · هن hunna | أُكِلْنَ (ukilna) | يُؤْكَلْنَ (yuʾkalna) |
Akala fiilinin ism-i fail, ism-i meful ve mastar biçimleri
İsm-i fail fāʿil kalıbına uyar: آكِل (ākil). İsm-i meful mafʿūl kalıbına uyar: مَأْكُول (maʾkūl). I. babın mastarları tek bir kalıba uymaz ve Wiktionary akala için iki mastar veriyor: أَكْل (akl), مَأْكَل (maʾkal). Bunları fiille birlikte öğrenin ya da rehberimizdeki sözlüklerin birinde ʾ-k-l kökü altında arayın.
Akala neden böyle çekilir
أَكَلَ (akala) fiilinin ilk kök harfi bir hemzedir. "Ben" önekinin hemzesiyle karşılaştığı yerde ikisi meddeli yazılan uzun bir ā'da birleşir: آكُلُ (ākulu). Başka yerlerde hemze, çevresindeki ünlülere göre kürsüsünü değiştirir: يَأْكُلُ (yaʾkulu), أُكِلَ (ukila). Akhadha (almak) ve kataba (yazmak) fiilleri de aynı ünlüleri taşır: mazide a, muzaride u.
Cümle içinde akala
أكلوا جيدا.
İyi yediler.
Fiil: أَكَلُوا (akalū), mazi, onlar (erkek). Kaynak: Tatoeba cümlesi 11622919, ekleyen dididodo (CC BY 2.0 FR); Arapçası yayımlandığı gibi, harekesiz. Türkçe çeviri bizim; Tatoeba'daki İngilizce çeviriden yapıldı.
هو يأكل.
O yiyor.
Fiil: يَأْكُلُ (yaʾkulu), muzari, o (erkek). Kaynak: Tatoeba cümlesi 11528019, ekleyen dididodo (CC BY 2.0 FR); Arapçası yayımlandığı gibi, harekesiz. Türkçe çeviri bizim; Tatoeba'daki İngilizce çeviriden yapıldı.
Sıkça sorulan sorular
Arapça akala fiilinin muzarisi nedir?
أَكَلَ (akala) fiilinin muzarisi o (erkek) için يَأْكُلُ (yaʾkulu), ben için آكُلُ (ākulu), sen (erkek) için تَأْكُلُ (taʾkulu) biçimindedir. Gövde ünlüsü u fiille birlikte öğrenilmelidir.
Arapça akala fiilinin mastarı (maṣdar) nedir?
أَكْل (akl), مَأْكَل (maʾkal); Wiktionary'den, çünkü I. babın mastarlarının sabit bir kalıbı yoktur. İsm-i faili آكِل (ākil), ism-i mefulü مَأْكُول (maʾkūl).
Arapçada akala düzenli bir fiil mi?
Büyük ölçüde. Emrinde kökün hemzesi düşer: ukul değil, kul.