Kur'an Kelime Kökleri > ʾ-kh-dh kökü
Arapça أ خ ذ (ʾ-kh-dh) kökü Kur'an'da 273 kez, 7 farklı kelimede geçer ve Kur'an'ın 1.642 kökü arasında sıklık bakımından 34. sıradadır. En sık geçen kelime أَخَذَ (akhadha), 127 kez; onu ٱتَّخَذَ (ittakhadha), 124 kez izler.
Arapça ʾ-kh-dh kökünün anlamı
Quranic Arabic Corpus, kökün I. bab fiili أَخَذَ (akhadha) için İngilizce "to take, to seize" karşılığını verir. Kökün diğer fiillerine orada verilen karşılıklar şunlardır: ٱتَّخَذَ (ittakhadha), VIII. bab, "to take" ve يُؤَاخِذُ (yuʾākhidhu), III. bab, "to call to account, to punish".
Bu kökün (ʾ-kh-dh) harflerinden biri hemzedir, yani gırtlakta yapılan kesinti. Arapça hemzeyi çevresindeki harekelere göre seçilen bir kürsü üzerine yazar (أ, إ, ؤ, ئ ya da tek başına ء); bu yüzden hemzeli bir kökten gelen kelimeler, kökün أَخَذَ (akhadha) ve يُؤَاخِذُ (yuʾākhidhu) kelimeleri gibi, birbirinden farklı görünebilir.
Kur'an'da ʾ-kh-dh kökünden gelen bütün kelimeler
Kur'an, ʾ-kh-dh kökü üzerine 7 farklı kelime kurar. Tablo bunları en sık geçenden en az geçene doğru sıralar ve her birinin corpus'taki yazılışını, kelime türünü, anlamını ve geçiş sayısını verir. Kökün 273 geçişinin 260 tanesi fiildir (I, III ve VIII. bablar).
| Arapça | Transliterasyon | Kelime türü | İngilizce karşılık | Geçiş sayısı |
|---|---|---|---|---|
| أَخَذَ | akhadha | Fiil (I. bab) | to take, to seize | 127 |
| ٱتَّخَذَ | ittakhadha | Fiil (VIII. bab) | to take | 124 |
| يُؤَاخِذُ | yuʾākhidhu | Fiil (III. bab) | to call to account, to punish | 9 |
| أَخْذ | akhdh | Mastar | taking, seizure | 6 |
| آخِذ | ākhidh | İsm-i fail | taking, grasping | 3 |
| مُتَّخِذ | muttakhidh | İsm-i fail (VIII. bab) | one who takes | 3 |
| ٱتِّخَاذ | ittikhādh | Mastar (VIII. bab) | taking | 1 |
| أ خ ذ | ʾ-kh-dh | ʾ-kh-dh kökünden gelen bütün kelimeler | 273 |
Tırnak içindeki anlamlar MASAQ'ın İngilizce kelime kelime karşılıkları, diğerleri corpus sözlüğünün karşılıklarıdır; kelime türleri de sözlüğe göredir. Bu sayfadaki her sayı, Quranic Arabic Corpus sürüm 0.4'ün lemma sayısıdır. Bu 7 sayının her birini ve 273 olan kök toplamını corpus'un kendi ʾ-kh-dh sözlük maddesiyle karşılaştırdık; hepsi tutuyor.
Kur'an ayetlerinde ʾ-kh-dh kökü
Kur'an'da ʾ-kh-dh kökünden gelen kelimeler, 114 surenin 55 tanesine yayılan 244 ayette geçer. Bu ayetlerin en çoğu, 24 ayetle 7. surededir. Aşağıda, kökün en sık geçen kelimelerinin yer aldığı en kısa ayetler, kelime işaretlenmiş olarak verilmiştir. Metin, Tanzil'in Osmanî (Uthmani) metnidir; her ayet numarası, ayeti mealleriyle birlikte quran.com'da açar.
أَخَذَ (akhadha), 127 kez
خُذُوهُ فَغُلُّوهُ
Kur'an 69:30; işaretli kelimenin İngilizce kelime kelime karşılığı: "seize him"
لَأَخَذْنَا مِنْهُ بِٱلْيَمِينِ
Kur'an 69:45; işaretli kelimenin İngilizce kelime kelime karşılığı: "certainly we (would) have seized"
فَأَخَذَتْهُمُ ٱلصَّيْحَةُ مُشْرِقِينَ
Kur'an 15:73; işaretli kelimenin İngilizce kelime kelime karşılığı: "so seized them"
ٱتَّخَذَ (ittakhadha), 124 kez
وَقَالُوا۟ ٱتَّخَذَ ٱلرَّحْمَٰنُ وَلَدًا
Kur'an 19:88; işaretli kelimenin İngilizce kelime kelime karşılığı: "has taken"
وَتَتَّخِذُونَ مَصَانِعَ لَعَلَّكُمْ تَخْلُدُونَ
Kur'an 26:129; işaretli kelimenin İngilizce kelime kelime karşılığı: "and take for yourselves"
يُؤَاخِذُ (yuʾākhidhu), 9 kez
قَالَ لَا تُؤَاخِذْنِى بِمَا نَسِيتُ وَلَا تُرْهِقْنِى مِنْ أَمْرِى عُسْرًا
Kur'an 18:73; işaretli kelimenin İngilizce kelime kelime karşılığı: "blame me"
لَّا يُؤَاخِذُكُمُ ٱللَّهُ بِٱللَّغْوِ فِىٓ أَيْمَٰنِكُمْ وَلَٰكِن يُؤَاخِذُكُم بِمَا كَسَبَتْ قُلُوبُكُمْ ۗ وَٱللَّهُ غَفُورٌ حَلِيمٌ
Kur'an 2:225; işaretli kelimenin İngilizce kelime kelime karşılığı: "will take you to task"
Kur'an'daki ʾ-kh-dh kelimelerini öğrenmek
أَخَذَ (akhadha), 87. sırada 127 kez ve ٱتَّخَذَ (ittakhadha), 90. sırada 124 kez, Kur'an'da en sık geçen 100 kelime listemizde yer alır; o liste de bunları aynı yöntemle sayar. Kökün fiilleri Arapça fiil babı kalıplarını izler (I, III ve VIII. bablar); Arapça fiil çekimi aracımız herhangi bir kökü herhangi bir babda çeker, böylece أَخَذَ fiilinin şahıs ve zamana göre nasıl değiştiğini görebilirsiniz. أَخَذَ fiilinin bütün şahıs ve zamanlardaki çekimi, akhadha fiilinin tam çekim tablomuzda yer alır. Bu kök (ʾ-kh-dh), Kur'an kök arama aracımızda arayabileceğiniz 1.642 kökten biridir; Arapçanın geri kalanı için seviyeye göre Arapça öğrenme kaynaklarımıza göz atın.
Sıkça sorulan sorular
Kur'an'da ʾ-kh-dh kökü kaç kez geçer?
Quranic Arabic Corpus'a göre 273 kez, 7 farklı kelimede. En sık geçeni أَخَذَ (akhadha); 127 kez geçer.
Arapça أ خ ذ (ʾ-kh-dh) kökü ne anlama gelir?
Quranic Arabic Corpus, kökün I. bab fiili أَخَذَ (akhadha) için İngilizce "to take, to seize" karşılığını verir. Kur'an'da bu kökten toplam 7 kelime geçer.
Kur'an'da ʾ-kh-dh kökünün hangi fiil babları kullanılır?
I. bab, أَخَذَ (akhadha), 127 kez, VIII. bab, ٱتَّخَذَ (ittakhadha), 124 kez ve III. bab, يُؤَاخِذُ (yuʾākhidhu), 9 kez. Fiiller birlikte kökün 273 geçişinin 260 tanesini oluşturur.