İngilizce konuşanlar için ikisinden daha kolay olanı İbranicedir. ABD Dışişleri Bakanlığı'nın Foreign Service Institute'u (FSI) İbraniceyi yaklaşık 44 haftalık tam zamanlı çalışmayla III. Kategori'ye, Arapçayı ise yaklaşık 88 haftayla IV. Kategori'ye koyar. Daha geniş bir kitle istiyorsanız yine de Arapçayı seçin: İbranicenin yaklaşık 5 milyonuna karşı kabaca 411 milyon anadili konuşanı vardır.
| Karşılaştırılan | Arapça | İbranice |
|---|---|---|
| İş görür yeterliliğe ulaşma süresi (FSI) | IV. Kategori: 88 hafta, 2.200 ders saati | III. Kategori: 44 hafta, 1.012 ders saati |
| Anadili olarak konuşanlar | Tüm türleriyle yaklaşık 411 milyon | Yaklaşık 5 milyon, ayrıca 3,3 milyon ikinci dil konuşanı (2018) |
| Dil ailesi | Sami, Merkez kolu | Sami, Merkez kolu, Kenan alt grubu |
| Harfler | 28, çoğu birbirine bitişir, her birinin dörde kadar biçimi var | 22, ayrı ayrı yazılır, beşinin ayrı bir sonda yazılış biçimi var |
| Yön | Sağdan sola | Sağdan sola |
| Normal metinde kısa ünlüler | Yazılmaz; harekeler yalnızca Kur'an'da, şiirde ve çocuk kitaplarında | Yazılmaz; ünlü noktaları yalnızca dua kitaplarında, şiirde ve çocuk kitaplarında |
| İngilizce konuşanlar için yeni sesler | Aralarında ع (ʿayn) ve ح (ḥāʾ) bulunan yaklaşık altı ses, ayrıca dört kalın ünsüz | İki: kh ve gırtlaktan söylenen bir r. Modern konuşma eski boğaz seslerinin çoğunu düşürdü |
| Fiil sistemi | Kök artı kalıplar; yaygın kullanımda on bab | Kök artı kalıplar; yedi binyanim |
| İsim hal ekleri | Resmî Modern Standart Arapçada (Fusha) üç | Yok |
| Yazı ve konuşma | Yazı için Fusha, konuşmak için bölgesel bir lehçe | İkisi için tek bir Modern İbranice |
Kaynaklar: Foreign Service Institute'un dil öğrenme süreleri; konuşan sayıları ise Ethnologue'a dayanan Wikipedia'nın Arapça ve İbranice maddelerinden.
Bu sayfada kelimeler nasıl yazılıyor: Arapçada ع için ʿ, hemze için ʾ, boğaz ve kalın harfler için altı noktalı ḥ ṣ ḍ ṭ ẓ, uzun ünlüler için ā ī ū kullanılır. İbranice, İsraillilerin bugün söylediği gibi yazılır: hem ח hem כ için kh, צ için ts ve konuşanların çoğu artık telaffuz etmese de ע harfinin bulunduğu yerde ʿ.
Hangisini öğrenmek daha kolay, Arapçayı mı İbraniceyi mi?
İbranice daha kolaydır ve çalışma süresinin yaklaşık yarısını alır. FSI süreleri, haftada 23 saat ders ve 17 saat bireysel çalışma yapan tam zamanlı bir öğrencinin mesleki düzeyde konuşma ve dinlemeye ne kadar sürede ulaştığını tahmin eder. İbranice 44 hafta ve 1.012 ders saatiyle Yunanca ve Rusçayla aynı gruptadır. Arapça ise 88 hafta ve 2.200 saatle Mandarin Çincesi, Japonca ve Korece ile aynı gruptadır.
Bu farkın büyük bölümünü dört şey açıklar ve İbranice her birinde daha hafiftir.
- Telaffuz. Wikipedia'nın Modern İbranice ses bilgisi maddesine göre Modern İbranice eski boğaz sesi ḥ'yi kh ile birleştirdi ve ʿayin'i çoğu zaman kaybolan bir gırtlak vuruşuna çevirdi. Arapça bunların hepsini ve ayrıca dört kalın ünsüzü korudu.
- Arapça öğrenenlerin okumak için Modern Standart Arapçaya (Fusha), konuşmak için bir lehçeye ihtiyacı vardır. İbranicede böyle bir ayrım yoktur.
- Resmî Arapça isimlerde hali işaretler. İbranice isimler hale göre hiç değişmez.
- İbranice harfler ayrı durur. Arapça harfler birbirine bitişir ve konumlarına göre biçim değiştirir.
İbranicenin de kendine özgü zor yanları var. Olağan metin, Arapçada olduğu gibi ünlüleri yazmaz; bu yüzden yeni başlayan biri kelime bilgisi oturana kadar yavaş okur. Fiil sistemi de kök ve kalıba dayanır. Onu aynı türden bir dilin daha hafif bir sürümü olarak düşünün. Arapçadaki saatlerin gerçekte nereye gittiğini görmek isterseniz Arapçanın zor olup olmadığına beceri beceri verdiğimiz cevapta her beceriyi puanlıyoruz.
Arapça ve İbranice akraba mı?
Evet. Arapça ve İbranice ikisi de Sami dilidir ve Wikipedia'nın Sami dillerine genel bakışı onları aynı Merkez Sami kolunda gruplar. İbranice, eski Fenikeceyle birlikte Kenan alt grubuna aittir. Aramice ise ailenin yaşayan üçüncü büyük üyesidir.
Hiçbir dil diğerinden türemedi. Daha çok, kimsenin yazıya geçirmediği ortak bir büyükbabaları, Ana Sami dili olan kuzenler gibidirler. İbranice önce yazıya geçti: bilinen en eski yazılı İbranice MÖ 10. yüzyıla tarihlenir; Arapça ise MS 1. ile 4. yüzyıllar arasında yazıda görülür. İbranice daha sonra MS 200 ile 400 arasında bir dönemde gündelik konuşma dili olmaktan çıktı ve 19. yüzyılın sonlarında konuşma dili olarak yeniden canlandırıldı. Arapça ise bütün bu süre boyunca kesintisiz konuşuldu.
Akraba olmak, karşılıklı olarak anlaşılır olmak demek değildir. İbranice konuşan biri ile Arapça konuşan biri, her biri kendi dilini konuşarak sohbet edemez. Paylaştıkları şey, kelimelere aynı biçimde dönüştürülen bir kök iskeleti ve aynı sırada dizilmiş bir alfabedir.
Arap ve İbrani alfabeleri nasıl karşılaştırılır?
İbrani alfabesinin 22 harfinin her birinin aynı sırada bir Arapça karşılığı vardır. Arapçada bunlara ek olarak İbranicede bulunmayan altı harf daha vardır. Bunun kanıtı, Arap alfabesinin ebced denen eski sırasıdır. Wikipedia'nın ebced rakamları maddesine göre bu sırada her harfin sayı değeri, 400'e kadar aynı sıradaki İbrani harfiyle eşleşir. Bu noktada İbranice durur, Arapça ise altı ek harfiyle devam eder.
| Değer | İbranice | Adı ve sesi | Arapça | Adı ve sesi | Bugün aynı ses mi? |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | א | alef, okunmaz ya da gırtlakta bir kesinti | ا | alif, ā ya da gırtlakta bir kesinti | Evet |
| 2 | ב | bet, b veya v | ب | bāʾ, b | Kısmen: Arapçada v yok |
| 3 | ג | gimel, g | ج | jīm, j | Hayır (Mısır Arapçasında g) |
| 4 | ד | dalet, d | د | dāl, d | Evet |
| 5 | ה | he, h | ه | hāʾ, h | Evet |
| 6 | ו | vav, v ya da o, u ünlüleri | و | wāw, w ya da ū | Hayır: v'ye karşı w |
| 7 | ז | zayin, z | ز | zāy, z | Evet |
| 8 | ח | khet, kh | ح | ḥāʾ, boğazdan çıkan nefesli bir ḥ | Hayır |
| 9 | ט | tet, t | ط | ṭāʾ, kalın (tefhimli) bir ṭ | Hayır |
| 10 | י | yod, y ya da i ünlüsü | ي | yāʾ, y ya da ī | Evet |
| 20 | כ | kaf, k veya kh | ك | kāf, k | Kısmen |
| 30 | ל | lamed, l | ل | lām, l | Evet |
| 40 | מ | mem, m | م | mīm, m | Evet |
| 50 | נ | nun, n | ن | nūn, n | Evet |
| 60 | ס | samekh, s | س | sīn, s | Evet |
| 70 | ע | ʿayin, bugün genellikle okunmaz | ع | ʿayn, boğazdan gelen sıkışık bir ses | Hayır |
| 80 | פ | pe, p veya f | ف | fāʾ, f | Kısmen: Arapçada p yok |
| 90 | צ | tsadi, ts | ص | ṣād, kalın (tefhimli) bir ṣ | Hayır |
| 100 | ק | qof, k | ق | qāf, gırtlağın derinlerinden gelen bir q | Hayır |
| 200 | ר | resh, gırtlaktan söylenen bir r | ر | rāʾ, titrek bir r | Hayır |
| 300 | ש | shin veya sin, sh veya s | ش | shīn, sh | Evet, sh olarak |
| 400 | ת | tav, t | ت | tāʾ, t | Evet |
İbranicede altı Arapça ek harf için ayrı bir harf yoktur. Ortak kelimelerde bu Arapça seslerin her biri 22 eski harften biri olarak karşınıza çıkar ve bu değişim bir kural olarak öğrenilecek kadar düzenlidir:
| Arapça harf | Adı ve sesi | İbranicede karşılığı | Örnek çift |
|---|---|---|---|
| ث | thāʾ, İngilizce think kelimesindeki gibi th | ש sh | thalātha → shalosh, üç |
| خ | khāʾ, kh | ח kh | khamsa → khamesh, beş |
| ذ | dhāl, İngilizce this kelimesindeki gibi th | ז z | dhahab → zahav, altın |
| ض | ḍād, kalın (tefhimli) bir ḍ | צ ts | arḍ → erets, toprak |
| ظ | ẓāʾ, kalın (tefhimli) bir ẓ | צ ts | ẓill → tsel, gölge |
| غ | ghayn, gargara yapar gibi söylenen bir gh | ע ʿ | ghurāb → ʿorev, kuzgun |
Bunların hepsinden daha önemli bir kural daha var. Harfler alfabedeki konumlarına göre eşleşir, ama gerçek kelimelerdeki sesler bu eşleşmeye her zaman uymaz. Arapça s (س) genellikle İbranice sh'ye (ש) karşılık gelir: salām ve shalom, sana ve shana, samiʿa ve shamaʿ. Bu tek değişim aşağıdaki tablonun sekiz satırını açıklar. Arapça harf biçimlerinin tamamı için her harfin konuma göre bütün biçimlerini gösteren Arapça alfabe tablomuzu kullanın.
Arapça ve İbranice hangi kelimeleri paylaşır?
Arapça ve İbranice, ortak ataları sayesinde yüzlerce temel kelimeyi paylaşır. Aşağıdaki 30 kelime, yeni başlayan birinin ilk aylarda karşılaştığı kelimelerdir. Her satır Wiktionary'den kontrol edildi. Bağlantı, diğer dildeki kelimeyi ortak kökenli olarak gösteren ya da iki kelimeyi aynı Ana Sami atasına bağlayan maddeye gider.
| Anlamı | Arapça | Transliterasyon | İbranice | Transliterasyon | Ünsüzler (Arapça ↔ İbranice) | Wiktionary |
|---|---|---|---|---|---|---|
| barış | سَلَام | salām | שָׁלוֹם | shalom | s-l-m ↔ sh-l-m | salām (Arapça) |
| gün | يَوْم | yawm | יוֹם | yom | y-w-m ↔ y-w-m | yom (İbranice) |
| gece | لَيْلَة | layla | לַיְלָה | layla | l-y-l ↔ l-y-l | layla (Arapça) |
| ev | بَيْت | bayt | בַּיִת | bayit | b-y-t ↔ b-y-t | bayit (İbranice) |
| yeryüzü, toprak | أَرْض | arḍ | אֶרֶץ | erets | ʾ-r-ḍ ↔ ʾ-r-ts | arḍ (Arapça) |
| baş | رَأْس | raʾs | רֹאשׁ | rosh | r-ʾ-s ↔ r-ʾ-sh | rosh (İbranice) |
| kulak | أُذُن | udhun | אֹזֶן | ozen | ʾ-dh-n ↔ ʾ-z-n | udhun (Arapça) |
| dil | لِسَان | lisān | לָשׁוֹן | lashon | l-s-n ↔ l-sh-n | lisān (Arapça) |
| kan | دَم | dam | דָּם | dam | d-m ↔ d-m | dam (İbranice) |
| kral | مَلِك | malik | מֶלֶךְ | melekh | m-l-k ↔ m-l-kh | melekh (İbranice) |
| isim | اِسْم | ism | שֵׁם | shem | s-m ↔ sh-m | ism (Arapça) |
| ölüm | مَوْت | mawt | מָוֶת | mavet | m-w-t ↔ m-v-t | mawt (Arapça) |
| su | مَاء | māʾ | מַיִם | mayim | m-ʾ ↔ m-y-m | māʾ (Arapça) |
| altın | ذَهَب | dhahab | זָהָב | zahav | dh-h-b ↔ z-h-v | zahav (İbranice) |
| gölge | ظِلّ | ẓill | צֵל | tsel | ẓ-l-l ↔ ts-l-l | tsel (İbranice) |
| kuzgun, karga | غُرَاب | ghurāb | עוֹרֵב | ʿorev | gh-r-b ↔ ʿ-r-v | ghurāb (Arapça) |
| güldü | ضَحِكَ | ḍaḥika | צָחַק | tsakhak | ḍ-ḥ-k ↔ ts-kh-k | ḍaḥika (Arapça) |
| baba | أَب | ab | אָב | av | ʾ-b ↔ ʾ-v | ab (Arapça) |
| anne | أُمّ | umm | אֵם | em | ʾ-m ↔ ʾ-m | umm (Arapça) |
| kız evlat, kız | بِنْت | bint | בַּת | bat | b-n-t ↔ b-t | bint (Arapça) |
| Arapça: et. İbranice: ekmek | لَحْم | laḥm | לֶחֶם | lekhem | l-ḥ-m ↔ l-kh-m | laḥm (Arapça) |
| yıl | سَنَة | sana | שָׁנָה | shana | s-n-h ↔ sh-n-h | sana (Arapça) |
| eşek | حِمَار | ḥimār | חֲמוֹר | khamor | ḥ-m-r ↔ kh-m-r | khamor (İbranice) |
| hatırladı | ذَكَرَ | dhakara | זָכַר | zakhar | dh-k-r ↔ z-kh-r | dhakara (Arapça) |
| duydu | سَمِعَ | samiʿa | שָׁמַע | shamaʿ | s-m-ʿ ↔ sh-m-ʿ | samiʿa (Arapça) |
| deve | جَمَل | jamal | גָּמָל | gamal | j-m-l ↔ g-m-l | gamal (İbranice) |
| ruh, nefs | نَفْس | nafs | נֶפֶשׁ | nefesh | n-f-s ↔ n-f-sh | nefesh (İbranice) |
| karaciğer | كَبِد | kabid | כָּבֵד | kaved | k-b-d ↔ k-v-d | kaved (İbranice) |
| üç | ثَلَاثَة | thalātha | שָׁלוֹשׁ | shalosh | th-l-th ↔ sh-l-sh | shalosh (İbranice) |
| beş | خَمْسَة | khamsa | חָמֵשׁ | khamesh | kh-m-s ↔ kh-m-sh | khamesh (İbranice) |
Ünsüz sütununu aşağı doğru okuyun; harf tablolarındaki kurallar tekrar tekrar karşınıza çıkar. Arapça s; barış, dil, isim, yıl, duydu ve ruh kelimelerinde İbranice sh olur. Arapça dh; kulak, altın ve hatırladı kelimelerinde z olur. Bir ünlüden sonra gelen Arapça b; baba, kuzgun, altın ve karaciğer kelimelerinde İbranice v'ye yumuşar. laḥm satırı ise kuralın dışında kalır: Aynı kelime Arapçada et, İbranicede ekmek demektir. Wiktionary bunu Arap Yarımadası ile Bereketli Hilal'deki farklı beslenme alışkanlıklarına bağlar.
Gramer: ortak kökler, farklı yük
Arapça ve İbranice gramer aynı motorla çalışır: genellikle üç ünsüzden oluşan bir kök temel bir anlam taşır ve sabit ünlü kalıpları onu fiillere ve isimlere dönüştürür. Fark, kaç kalıbı taşımanız gerektiğinde ve her kelimenin ne kadar değiştiğindedir.
Wikipedia'nın Modern İbranice fiiller maddesine göre İbranice fiiller binyanim denen yedi temel kalıpta gelir. Arapçada ise yaygın kullanımda, I'den X'e numaralanan ve her birinin kendi geçmiş zamanı, şimdiki zamanı, ortaçları ve mastarı olan on fiil babı vardır. Fusha ve lehçeler için Arapça fiil çekimi tablolarımız bunun sayfada nasıl göründüğünü gösteriyor.
Resmî Arapça ayrıca isimlerde hali işaretler: Kısa bir ek, kelimenin cümledeki görevine göre değişir. İbranice hal eklerini çok önce yitirdi. Basılı metinde Arapça hal ekleri, çoğu kısa ünlü gibi genellikle yazılmaz. Arapça harekeler ve ünlü işaretleri rehberimiz, bunlar yazılı olduğunda nasıl okunacağını, yazılı olmadığında ise nasıl tamamlanacağını anlatıyor.
Konuşma ve yazı: tek bir İbranice, birçok Arapça
Modern İbranice hem yazı hem konuşma için tek bir dildir. Arapça öyle değildir. Araplar Modern Standart Arapça (Fusha) okuyup yazar, ama evde kendine özgü sesleri ve gündelik kelimeleri olan bölgesel bir lehçe konuşur. Bir öğrenci için bu ayrım, herhangi bir harften ya da fiil babından daha çok saate mal olur.
İbranice konuşulan bölgelere en yakın konuşulan Arapça, Suriye, Lübnan, Ürdün ve Filistin'in lehçe grubu olan Levanten Arapçasıdır. Onu anadili konuşanların 38 ses kaydını içeren Levanten Arapçası sayfamızda dinleyebilirsiniz. Wikipedia'nın İsrail'deki diller maddesine göre ikisinin de İsrail'de yasal bir statüsü vardır: İbranice devletin dilidir, Arapçanın ise özel bir statüsü vardır. Aynı madde, İsrailli Yahudilerin %17'sinin Arapça anladığını, %10'unun ise akıcı konuştuğunu söylediği 2015 tarihli bir araştırmayı aktarır.
Kimler Arapça, kimler İbranice öğrenmeli
Sohbet düzeyine hızla ulaşmak istiyorsanız ve hayatınız ya da işiniz İsrail'den, Yahudi metinlerinden veya Yahudi topluluk hayatından geçiyorsa İbranice öğrenin. Daha geniş bir kitle, Kur'an ya da Kuzey Afrika ve Orta Doğu genelinde iş istiyorsanız ve kabaca iki kat saate bağlanabiliyorsanız Arapça öğrenin.
- İsrail'e seyahat ya da orada iş için, İbranice Kutsal Kitap'ı, dua kitabını veya Yahudi metinlerini okumak için ya da kullanılabilir bir seviyeye yaklaşık yarı sürede ulaşmak için İbraniceyi seçin.
- Kur'an ve İslami metinler için, Arap dünyasında diplomasi, gazetecilik, insani yardım veya ticaret alanında çalışmak için ya da bir düzineden fazla ülkede insanlarla konuşmak için Arapçayı seçin.
- Sonunda ikisini de mi istiyorsunuz? Sıra sandığınızdan daha az önemlidir, çünkü kökler iki yönde de aktarılır. Arapçayla başlamak size her İbrani harfi için bir karşılık ve altı harf daha verir. İbraniceyle başlamak sizi daha erken konuşturur.
Seçiminiz Arapçaysa, zamanı Arapça öğrenmenin kaç saat sürdüğü sayfamızla dürüstçe planlayın, ardından materyallerinizi Arapça öğrenme kaynakları listemizden seçin. Arapçanın diğer büyük komşuları da Arapça ve Farsça ile Arapça ve Urduca karşılaştırmalarımızda aynı şekilde ele alınıyor; ikisi de Arap alfabesiyle yazılan ama hiç Sami olmayan dillerdir.
Sıkça sorulan sorular
Arapça konuşuyorsanız İbraniceyi anlayabilir misiniz?
Çalışmadan anlayamazsınız. Arapça ve İbranice, yüzlerce kökü paylaşan akraba Sami dilleridir, ama sesleri düzenli biçimlerde değişti, gramerleri ve gündelik kelimeleri de birbirinden uzaklaştı. Arapça konuşan biri shalom (salam, barış) ya da bayit (bayt, ev) gibi kelimeleri kendisine gösterildiğinde tanır, ama normal bir İbranice sohbeti takip edemez. Ortak kökler öğrenmeyi hızlandırır. Dilleri karşılıklı olarak anlaşılır kılmaz.
İbranice ve Arapça benzer mi?
Evet, yapı olarak. İkisi de sağdan sola, 22 harflik bir Sami alfabe sırasıyla yazılır (Arapça 6 harf ekler), ikisi de kelimeleri üç ünsüzlü köklerden kurar, ikisi de fiillerde cinsiyeti işaretler ve ikisi de olağan yazıda kısa ünlüleri yazmaz. Ses, harf biçimi ve gramer yükü bakımından ayrılırlar: Arapça daha çok boğaz sesini korur, harflerini birbirine bitiştirir ve İbranicede olmayan resmî hal eklerine sahiptir.
Yahudiler habibi diyebilir mi?
Evet. Habibi Arapça bir kelimedir, ama Modern İbranice onu sevgilim ya da canım anlamında gündelik bir argo kelime olarak ödünç aldı ve İsrailliler onu yaygın biçimde kullanır. Wiktionary, İbranice kelimeyi Arapça habibi'den bir alıntı olarak kaydeder. İki dilde de bir sevgi sözüdür ve hiçbir yanı tek bir dine ya da topluluğa özgü değildir.
Yahudiler Arapça mı, İbranice mi konuşur?
İsrail'deki Yahudilerin çoğu devletin dili olan İbraniceyi konuşur. Arapçanın İsrail hukukunda özel bir statüsü vardır ve aileleri Arap ülkelerinden gelmiş Yahudilerin yaşlı kuşaklarının anadilidir. Wikipedia'da aktarılan 2015 tarihli bir araştırma, İsrailli Yahudilerin %17'sinin Arapça anladığını, %10'unun ise akıcı konuştuğunu buldu. İsrail dışında Yahudilerin çoğu yaşadıkları ülkenin dilini konuşur.
Hangisi daha eski, Arapça mı İbranice mi?
Yazı olarak İbranice daha eskidir. Bilinen en eski yazılı İbranice MÖ 10. yüzyıla tarihlenir; Arapça ise yazılı olarak ilk kez MS 1. ile 4. yüzyıllar arasında görülür. Hiçbiri diğerinin atası değildir. İkisi de ortak bir atadan, Ana Sami dilinden gelir ve Arapça, İbranicenin yitirdiği bazı eski sesleri korur.